Stanowisko uczestników Kongresu
Wychowanie to dialog, bez etykietowania i wykluczania, to wspólne z młodzieżą poszukiwanie wartości, w imię których ustalamy reguły postępowania, wzajemne prawa i obowiązki. Z tego dopiero mogą wynikać sankcje za ich nieprzestrzeganie.
Zdajemy sobie sprawę z licznych słabości naszych szkół, ale jesteśmy przekonani, że nie naprawią ich odgórne, jednolite dla wszystkich programy wychowawcze. Zwłaszcza jeżeli będą się one koncentrowały na dyscyplinowaniu i karaniu. Represyjny model wychowania może wywołać odwrotne od zamierzonych reakcje uczniów.
Przeciwstawiamy się upowszechnianiu obrazu szkoły jako siedliska patologii, w którym narasta przemoc i agresja. Takiemu wizerunkowi przeczą wyniki badań i nasze codzienne doświadczenie. Jednostkowych przypadków nie wolno uogólniać na całe szkolnictwo. Ich nagłaśnianie wywołuje spiralę niepożądanych zjawisk społecznych.
Pedagodzy i psycholodzy szkolni są w stanie pomóc w budowaniu pozytywnego klimatu w szkole, dokonywać wczesnej diagnozy zagrożeń, proponować działania profilaktyczne i naprawcze. Zarówno w indywidualnych przypadkach, jak i w szerszych zbiorowościach szkolnych.
Autorytetu nauczyciela i dyscypliny w szkole nie da się zadekretować, na to trzeba sobie zasłużyć. Nie wszyscy nauczyciele są przygotowani do takiego modelu wychowania. Wielu uwodzi pozorna prostota rozwiązań opartych o przewagę nad uczniem. Mylenie autorytetu z władzą prowadzi do ukrytej agresji w szkołach. Gotowi jesteśmy służyć nauczycielom pomocą w budowaniu dobrych relacji z uczniami.
Skuteczność pracy pedagogów i psychologów szkolnych jest uwarunkowana ich statusem zawodowym i miejscem jakie zajmują w systemie oświaty. Jest nas zdecydowanie za mało i w wielu szkołach dyrektorzy i inni nauczyciele nie potrafią wykorzystać naszych umiejętności. Z jednej strony powinniśmy aktywniej włączać się w życie społeczności szkolnej, z drugiej zaś niezbędne jest stworzenie systemowego wsparcia naszych działań.
Jesteśmy przekonani, że szkoła przyjazna uczniowi nie musi oznaczać kapitulacji nas jako wychowawców. Będzie natomiast prowadzić do sukcesów pedagogicznych.
Uczestnicy I Kongresu Pedagogów i Psychologów Szkolnych Warszawa 16 lutego 2007
|